De beste kinder- en jeugdboeken van 2011

De Gelukkige Lezer wenst iedereen een goede kerst en veel leesgeluk in 2012. Hier alvast mijn lijstje beste kinder- en jeugdboeken van 2011, waarmee dat geluk gemakkelijk te bereiken is. Een goed jaar was: na mijn lijstje van november nog twee sterke aanvullingen. Nog geen grote plannen voor de komende week? Dan weet je wat je te doen staat!

2+ Leo Timmers: Boem! (Querido)

4+ Joëlle Jolivet en Jean-Luc Fromental: Rapido (Harmonie)

6+ Kitty Crowther Kleine man en God (Eenhoorn)

8+ Tamara Bos en Annemarie van Haeringen: Papa, hoor je me? (Leopold)

10+ Jowi Schmitz: Ik heet Olivia en daar kan ik ook niets aan doen (Lemniscaat)

10+ Harm de Jonge Vuurbom (Van Goor)

11+ Ted van Lieshout: Driedelig paard (Leopold)

14+ Derk Visser: Prikkeldraad (Gottmer)

15+ Amanda Maxwell: Als ik dat had geweten (Harmonie)

***** (5) voor Kitty Crowther Kleine Man en God

De Kleine Man maakt zijn ochtendwandeling en ontmoet een witte geest, die zit te mijmeren op een steen. Het is god. Niet dé god, maar zomaar eentje. Althans, dat beweert hij. Samen lopen ze een stukje op. Kitty Crowther, vorig jaar winnaar van de prestigieuze Astrid Lindgren Memorial Award voor haar hele oeuvre, haalt in haar nieuwste prentenboek alles uit de kast. Haar potloodillustraties hebben dit keer iets weg van oude plantkundige boeken en het verhaal heeft een knappe, tragikomische ondertoon. Alleen door het onderwerp wat minder toegankelijk dan haar aandoenlijke voorleessucces In het pikkedonker (2002) en het dit jaar met een Zilveren Griffel bekroonde En? Uiterst zeldzaam voorbeeld van een prentenboek uit de artistieke hoek dat erin slaagt je het oprecht jammer te doen vinden dat er nauwelijks kinderen te vinden zijn die het op prijs kunnen stellen. Vind ik vandaag in de Volkskrant.

... werd dit jaar weer heel blij van Jan de Smet

Sinterklaasmuziek: normaal is het niet te pruimen. Kinderkoortjes die je al na drie maten spuugzat bent. En dan al dat moderne werk: Pieten in de Skihut. RTL4-corifeeën swingen en rappen met Sinterklaas. Je luistert nog liever een heel jaar lang dag in dag uit naar K3, dan een minuut naar zo'n swingende plastic pepernotencd. Tot je deze hebt ontdekt: Daar wordt op de deur geklopt van Jan De Smet. Leuk boekje om te hebben én een cd die je rustig drie keer achter elkaar draait. Met een akoestische band die echt swingt en écht vrolijk is. Violen, gitaren en zelfs een doedelzak. En gezongen met een prettige ironie in de stem. Fantastisch. Kopen, zodra je de kans hebt. Nu bestellen voor volgend jaar.

Net uit: Patrick Dennis Auntie Mame

De vergeten Amerikaanse klassieker Auntie Mame van Patrick Dennis verscheen voor het eerste en voor lange tijd voor het laatst in Nederland in 1959 met als titel Mijn ontembare tante Mame. Een titel die de lading dekt: een tienjarige weesjongen gaat bij zijn tante in New York wonen. Ze heeft nogal eigenzinnige opvattingen over opvoeden. Ook in Amerika raakte hij na zijn enorme succes – alleen al van Auntie Mame verkocht hij 2 miljoen exemplaren – uit de mode en moest hij op een andere manier zijn brood gaan verdienen. Onder zijn echte naam, Edward Everett Tanner, werd hij de butler van onder meer de bedenker van McDonald’s. Die wist niet dat hij een beroemde schrijver als bediende had. Met de hernieuwde aandacht voor de jaren vijftig krijgt ook Dennis een nieuwe kans.

**** (4) Goverde en Dematons De glanzende stad

Thijs Goverde ontpopte zich in De wraak van de meesterdief (2006) tot een meeslepend verteller die sprookjes en middeleeuwse elementen in een wervelende fantasiewereld. Een heel andere toon kiest hij in het buitenaards ogende De glanzende stad. Sooike wil graag avonturen beleven en ontmoet Mex de Motorman, niet de enige verwijzing naar de Mad Max-films. Mex heeft een boodschap voor hem die het begin is van een woestijnverhaal vol spanning, stof en science fiction. Wat bijdraagt aan de surrealistische sfeer is het feit dat hij voor het eerst samenwerkt met Charlotte Dematons, bekend van Ga je mee?, De gele ballon en het ongetwijfeld op dit moment wéér bijgedrukte Sinterklaas. De recensie staat inmiddels online, je leest hem hier.

De zeven beste van 2011 volgens V

2+ Leo Timmers: Boem! (Querido)

4+ Joëlle Jolivet en Jean-Luc Fromental: Rapido (Harmonie)

8+ Tamara Bos en Annemarie van Haeringen: Papa, hoor je me? (Leopold)

10+ Jowi Schmitz: Ik heet Olivia en daar kan ik ook niets aan doen (Lemniscaat)

11+ Ted van Lieshout: Driedelig paard (Leopold)

14+ Derk Visser: Prikkeldraad (Gottmer)

15+ Amanda Maxwell: Als ik dat had geweten (Harmonie)

***** (5) voor Bos en Van Haeringen: Papa, hoor je me?

Tamara Bos en Annemarie van Haeringen raakten een gevoelige snaar met Papa, hoor je me? Nou ja, de titel is wat té dramatisch maar de mooie, eerlijke tekst en de knappe illustraties van Van Haeringen maken dat goed.