woensdag 29 juni 2011

Lezersvraag: waarom is er nooit meer overeenstemming tussen de Griffeljury en de Kinderjury?

Richard Thiel presenteert een lijstje van overeenkomsten tussen de Griffeljury en de Kinderjury sinds de oprichting van die laatste prijs in 1988. Ik heb daar wel eens een grafiekje van gemaakt toen ik studeerde en dan zie je een indrukwekkende (maar niet zo wetenschappelijk verantwoorde) dalende lijn. Interessante vraag: hoe kómt het dat die overeenkomsten er eerst wel waren en nu bijna nooit meer zijn? Jij enig idee? Reageer hieronder!

53 opmerkingen:

  1. Het lijkt me dat een deel van de verklaring gewoon zit in aantallen en kansberekening: in 1988 verschenen er minder boeken, dus de kans dat een boek dubbel bekroond werd was groter.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Als dat zo is, dan is het moeilijk aan te tonen. Te weinig data. Gevoelsmatig denk ik dat het aantal dubbele bekroningen sneller gedaald is (4, 2, 1, 0, 0, 0,...) dan het aantal boeken per jaar gestegen is. Maar ik heb daar geen cijfers en dus ook geen grafiekje van.

    Maar het is natuurlijk geen kansberekening wie de prijs krijgt.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Een andere verklaring: de meer-van-hetzelfde-plaag. In 1988 verschenen er nog nauwelijks series. Tegenwoordig zijn het vooral de series die winnen bij de Kinderjury. Het idee is dat kinderen vooral grijpen naar wat al bekend is. Terwijl volwassenenjury's juist meer naar originaliteit kijken en dus series niet bekronen. Dat een deel uit de Mees Kees-serie dit jaar wel een Vlag & Wimpel kreeg is daarom erg bijzonder.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Terecht ook. Je hebt series en series, maar Mees Kees is prima geschreven. Paul van Loon is ook een goed stilist en verteller, had ook wel eens iets Griffeligs naartoe gemogen.

    Dus het ligt aan de productie, zowel getalsmatig als kwalitatief, volgens jou?

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Feit is dat je kinderen kunt laten groeien in hun leesloopbaan. Dat vraagt begeleiding. Maar als onderwijs en ouders het laten afweten... tja, dan winnen Stilton en Francine.

    Stefan

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Wellicht vinden jullie dit heel naïef, maar is de belangrijkste winst niet dat de series kinderen wel meer aan het lezen krijgen. Of dat nu de series van Paul van Loon, Francine Oomen of Geronimo Stilton zijn.
    De boeken zien er geweldig aantrekkelijk uit en stimuleren kinderen om te lezen, dit vergroot de kans aanzienlijk dat zij ook op latere leeftijd nog een boek zullen pakken. Naar mijn mening is het fantastisch dat er naast de Griffels ook ruimte is voor kinderen om zelf hun mening te geven. Francine Oomen zei het gisteren goed in een radio interview. De kinderen die de eerste 'Hoe overleef ik boeken' lazen zijn nu jong volwassenen. Zij zijn de serie al lang ontgroeid en zijn nu hopelijk overgestapt naar andere auteurs.
    De kinderen die nu op hoe Overleef ik en Fantasia V hebben gestemd zijn een compleet nieuwe generatie die ook weer voor deze twee schrijvers kiezen. Het is dus absoluut niet vanzelfsprekend dat beide auteurs elk jaar met de hoofdprijs naar huis gaan.

    De serie is het logische gevolg van het gevoel dat iedereen wel kent als je naar het einde van je favoriete boek toe leest. Je wilt niet dat het ophoudt en je wilt je blijven onderdompelen in de wereld van de hoofdfiguur.

    Ik wil zowel Geronimo Stilton als Francine Oomen vanaf deze plek van harte feliciteren met deze mooie erkenning van hun fans. Dank dat jullie zoveel kinderen op een vrolijke en attractieve manier kennis laten maken met boeken.

    En om nog terug te komen op de oorspronkelijke vraag van deze discussie. De verschillen tussen de criteria die worden gehanteerd voor de griffeljury en de kinderjury zijn zo groot dat de kans erg klein is dat de mening van beide jury's overeenkomt. Originaliteit en vernieuwing moet altijd beloont blijven worden, maar populariteit is ook een uitstekende en eerlijke graadmeter. Dus naar mijn mening moeten we stoppen met de vergelijking tussen de twee en gewoon het doel erkennen waarom beide bestaan. Verder moeten we kinderen de vrijheid geven om te lezen wat zij leuk, spannend of grappig vinden in plaats van onze volwassen kwaliteitseisen opdringen aan jonge lezers. Laten we blij zijn dat zij überhaupt een boek oppakken.

    Willem

    BeantwoordenVerwijderen
  7. @Stefan: het onderwijs is inderdaad in een zorgwekkende vicieuze cirkel terechtgekomen. Uit recent onderzoek, gepubliceerd door Stichting Lezen, bleek dat leraren hun kinderboekenkennis voor een groot deel ontlenen aan hun leerlingen.

    BeantwoordenVerwijderen
  8. @Willem: het venijn zit 'm in dat ene zinnetje in jouw betoog... 'hopelijk zijn ze nu overgestapt naar andere auteurs'. Helaas ontbreekt het ons aan degelijk onderzoek, maar het is een ervaringsfeit van velen die ik spreek dat vele lezers van Stilton, Oomen en Potter helemaal niet overstappen. Die willen nog meer van hetzelfde en raken als dat er niet meer is teleurgesteld. Bovendien, we debatteerden hier al eerder over (zie: http://degelukkigelezer.blogspot.com/2010/11/lezersvraag-wat-is-dan-de-volgende-stap.html). Die volgende stap is er onvoldoende tegenwoordig. Of je moet naar klassiekers grijpen. Ik durf de stelling wel aan dat de kloof tussen de alom tegenwoordige populaire pulp en de alleen door deskundigen gewaardeerde kinderkunst te groot is geworden om te overbruggen.

    BeantwoordenVerwijderen
  9. @Stefan: de link naar dat onderzoek naar onderwijzers en hun zwakke kinderboekenkennis vind je hier: http://degelukkigelezer.blogspot.com/2011/01/x-het-kinderboek-is-nog-niet-terug.html

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Misschien het volgende: er zijn de laatste jaren weinig of geen écht goede kinderboeken uitgekomen. Maar wat er altijd wordt gepubliceerd is: pulp, dus lectuur die niets meer dan pulp wil zijn en dat ook is. Wat er ook altijd gepubliceerd wordt is zogenaamde 'kinder-/jeugdliteratuur'. Als er in een land op een bepaald moment weinig schrijvers van betekenis zijn, dan is het voor andere schrijver(tje)s gemakkelijk zich voor te doen als 'hoogstaand'. Onwetenden (die de griffeljury's bevolken) denken met echte literatuur te maken te hebben. Kinderen prikken daar doorheen, en kiezen voor pulp, aangezien er weinig boeken meer verschijnen zoals Schmidt of Dahl die schreven. Dit gaat niet in alle gevallen op, maar er zit wel een waarheid in. Het is onterecht dat kinderliteratuur door velen niet als 'echte' literatuur wordt gezien, maar de boeken die tegenwoordig als literair worden gezien, maar wat tegenwoordig een literair kinderboek wordt genoemd, heeft niets meer met volwaardige literatuur te maken... Leg de Griffels van dit jaar ter vergelijking naast de sprookjes van Andersen, en zie het verschil!

    BeantwoordenVerwijderen
  11. @ Pjotr: Paul van Loon een goed stilist? Nu vallen mijn schoenen uit. Kun je één voorbeeld geven?

    BeantwoordenVerwijderen
  12. Tjibbe Veldkamp1 juli 2011 om 05:02

    @Pjotr, wat betreft de door jou genoemde kloof tussen pulp en louter door deskundigen gewaardeerde kinderkunst: mee eens, alleen zou ik het woord "deskundigen" vermijden. Veel kinderboekverkopers, die vaak zeer deskundig zijn, hechten geen waarde aan de griffels en penselen. Kun je niet een andere naam of noemer verzinnen voor de door jou bedoelde "deskundigen"?

    BeantwoordenVerwijderen
  13. @Tjibbe: je hebt gelijk. Ik gebruik hier 'deskundigen' als scheldwoord. Ik reken mezelf er ook dan ook even niet toe. Moeten boekhandelaars ook maar doen ;-) Ja, te verwarrend. Ik probeer de volgende keer duidelijker te zijn. Voor nu: boekhandelaren, het gaat niet over jullie.

    @Tim: voorbeelden te over, maar kennelijk heb jij een andere definitie en verwachting van stijl. Maar leg bijvoorbeeld zijn kinderboekenweekgeschenk Lyc-drop eens naast een doorsnee Francine Oomen of Carry Slee en je ziet het. Als je het niet ziet, ben je bevooroordeeld.

    BeantwoordenVerwijderen
  14. ...en leg een opstel van een achtjarige naast Paul van Loon, en hij blijkt een nóg groter stilist...

    BeantwoordenVerwijderen
  15. @David: De sprookjes van Andersen heb ik niet allemaal gelezen, eerlijk gezegd, en dat komt vooral doordat ze me halverwege de neus uitkwamen. Er zitten mooie tussen, zeker, maar sommige druipen van het Deense nationalisme en nog meer zijn er doordrenkt van een oer-gristelijke doodsdrift waar een gezond mens kotsziek van wordt ('Sprookje van een moeder' en 'Meisje met de zwavelstokjes' om een paar voorbeelden te noemen).

    @Willem:
    De kinderen die nu op hoe Overleef ik en Fantasia V hebben gestemd zijn een compleet nieuwe generatie die ook weer voor deze twee schrijvers kiezen.
    Flauwekul! Alsof er twee opeenvolgende klonten kinderen de scholen zijn gepasseerd, die geen contact met elkaar hebben gehad! Kinderen krijgen voorkeuren door van oudere broers/zussen, oudere kinderen bij hen in de klas (Stilton-liefhebbers zijn waarschijnlijk relatief sterk vertegenwoordigd onder de zittenblijvers - sprak hij vals) enzovoort. Oudere kinderen zijn cool, dus die boeken hebben juist een voorsprong.

    @Pjotr Zou het gewijzigd uitgeversbeleid ermee te maken kunnen hebben? Tonke Dragt schreef in haar hele carriëre een boek of zeventien. Sommige collegae halen die productie nu in drie jaar!
    Ik durf best te stellen dat er veel tijd en rust nodig is om een boek te schrijven dat goed genoeg is om literair te zijn en leuk genoeg om populair te zijn.
    Vergelijk de productie van Mirjam Oldenhave in de laatste twee jaar maar eens met die van 5 jaar geleden. (geen sinecure met de doordraaisnelheid van boeken tegenwoordig)
    Volgens mij doet Mirjam
    a)het rustiger aan, en
    b)daar heel verstandig aan.

    En dan heb ik het nog niet eens over reclamebudgetten... Voor Stilton werd je doodgegooid met tv-spotjes. Kan ik me van de jaren tachtig niet herinneren.

    BeantwoordenVerwijderen
  16. Toch mis ik in deze hele discussie twee woorden: 'intentie' en 'waardering'.

    Een boek is toch geen natuurproduct, geen steen die gevormd is door druk van de aardlagen, wind en water en niet anders kon worden dan hij werd? Een kunstenaar wil iets maken, ziet iets voor zich. Het resultaat lijkt daar in mindere of meerdere mate op.

    En is er geen invloed op die kunstenaarsintentie door waardering? Een kunstenaar werkt niet alleen in een grot, waar wij als publiek buiten juichend als een primitieve op de Goddelijke producten staan te wachten. (Goed: sommigen fantaseren daar wel over.) Een gedachte-experiment: sinds de jaren tachtig is niet één literair kinderboek van Querido gerecenseerd of bekroond. Vol-ko-men genegeerd. Zouden die boeken dan nog steeds gemaakt worden?

    BeantwoordenVerwijderen
  17. Toch mis ik in deze hele discussie twee woorden: 'intentie' en 'waardering'.

    Een boek is toch geen natuurproduct, geen steen die gevormd is door druk van de aardlagen, wind en water en niet anders kon worden dan hij werd? Een kunstenaar wil iets maken, ziet iets voor zich. Het resultaat lijkt daar in mindere of meerdere mate op.

    En is er geen invloed op die kunstenaarsintentie door waardering? Een kunstenaar werkt niet alleen in een grot, waar wij als publiek buiten juichend als een primitieve stam op een Goddelijke boodschap staan te wachten. (Goed: sommigen fantaseren daar wel over.) Een gedachte-experiment: sinds de jaren tachtig is niet één literair kinderboek van Querido gerecenseerd of bekroond. Vol-ko-men genegeerd. Zouden die boeken dan nog steeds gemaakt worden?

    BeantwoordenVerwijderen
  18. Mijn boeken worden ook zelden tot nooit gerecenseerd (behalve dan door Biblion) en prijzen heb ik tot op heden niet mogen ontvangen (al is twee keer een boek van mij getipt voor de Kinderjury). Toch schrijf ik nog steeds de boeken die ik schrijf en worden ze nog steeds uitgegeven. Gelukkig. Ik denk eerder dat een uitgeverij de stekker eruit trekt als die boeken voor geen meter zouden verkopen. Nu heb ik geen idee om wat voor oplages en omzetten het bij Querido gaat. Wel komt er het nodige van ze in de ramsj, maar misschien dat ze een heleboel verkopen aan volwassenen?

    BeantwoordenVerwijderen
  19. Als jij niet verkocht én niet besproken werd én geen prijzen kreeg dan was je gestopt. Dat is precies mijn punt. Want kopen is de ultieme vorm van waardering. Ik denk dat de uitkomst van mijn gedachte-experiment zou zijn dat de bovennoemde auteurs volstrekt kansloos zouden zijn geweest, niet zouden hebben verkocht en de pen aan de wilgen zouden hebben gehangen.

    BeantwoordenVerwijderen
  20. @Pjotr Ik heb de sprookjes en verhalen van Andersen allemaal minstens één keer gelezen (d.w.z.: alles wat in het Nederlands vertaald is), maar niet achter elkaar. Keer op keer vond ik hem geweldig. Jouw ervaringen bij Andersen had ik bij Grimm, die ik voorlopig niet meer wens te lezen.

    Maar wat doet het er allemaal toe wie er een prijs krijgt en wie niet! De literatuur is toch al jaren dood, net als de muziek. Echte genieën zijn er niet meer, tenminste: ze publiceren niet. Er moet gewoon weer een bloeiperiode in de kunst komen, en op die periode moeten we wachten. Geen probleem: we kunnen teren op duizenden meesterwerken die ons zijn nagelaten.

    BeantwoordenVerwijderen
  21. @David: Volgens mij wordt er nog genoeg moois gepubliceerd. Probleem is alleen dat er veel te veel wordt gepubliceerd, waardoor het kaf soms moeilijk van het koren te scheiden is. En nu zie je dat uitgevers vanwege de recessie hun productie terug beginnen te schroeven. Helaas betekent dat niet automatisch dat er minder troep en meer kwaliteit zal worden uitgebracht, wat een mooi neveneffect zou zijn geweest. De kans is groot dat er nog meer dan tevoren zal worden ingezet op de bekende namen, ook op kinderboekengebied, en op boeken die lijken op boeken die hoog scoren qua verkoop. Wat dat betreft ben ik wel benieuwd hoe het de Querido-achtige boeken zal vergaan in de komende tijd.

    BeantwoordenVerwijderen
  22. Toen ik aan het begin van uw berichtje was, kwam in mij de vraag op wát u dan voor goeie boeken hield. Aan het eind van het berichtje bleken dat 'Querido-achtige' boeken te zijn. Maar meneer, Querido geeft volgens mij net zoveel pulp uit als de bouqetreeksuitgever.
    Natuurlijk, u mag uw mening hebben, en queridoauteurs op handen dragen. Maar als u kijkt naar het proza van Bernlef (om te huilen), naar het oeuvre van Haasse (het lijkt wel of ze het erom doet de saaiste uit de wereldliteratuur te wezen), naar Rosenboom (zie commentaar Bernlef), wat blijft er dan over om Querido groots te noemen? Natuurlijk, het is de uitgever van Annie M.G., en vroeger ook van Elsschot en van meer, maar ook de uitgever van Gustaav Peek (noemt men aanstormend talent) en de zijnen.
    Ik las eens ergens dat je niet moet vergelijken in de kunst. Daar ben ik het mee eens: je bent bewonderaar van Thackeray, leest daarna Tolstoj, en keurt die af, want Tolstoj schrijft niet als Thackeray. (het kan ook andersom: men vind Gideon Samson goed, omdat hij Guus Kuijer probeert na te apen).
    Maar in het stukje werd bedoeld: je mag kunst niet met elkaar vergelijken, want anders kom je er misschien wel bedroevend slecht vanaf.
    Voorbeeld: je leest Hermans, en had na het lezen het gevoel: dit is groots.
    Na het lezen van Campert denk je: ja, puik werkje, hoor. Maar Campert naast Hermans verbleekt (vind ik).
    Zo kun je ook wel denken dat de Nederlandse literatuur groot is, maar als je die met bijv. de Duitse, Franse, Engelse, Russische, Italiaanse, Amerikaanse, Deense, Noorse, Zweedse, enzenz, literatuur legt, dan verbleekt de Nederlandse literatuur.
    Ik ben tegen al die cultuurbezuinigingen, maar als daardoor een stuk van die pseudo-literatuur verdwijnt, die al de aandacht voor de mooie literatuur opzuigt, dan zeg ik: kom maar op! (maar dat zeg ik dan ook weer niet helemaal, want er zijn nog wel échte schrijvers die het verdienen).
    - Een beetje een rommelig berichtje, maar je begrijpt hopelijk een beetje wat ik bedoel.

    BeantwoordenVerwijderen
  23. Oja, maar de essentie dus: wat wij nú in Nederland een genie noemen, is in het buitenland een stuk onderkruipsel.
    Tegenwoordig moet ook alles maar poëzie heten: als er maar genoeg wit op 't papier staat.
    Ieder moet doen wat hij wil, maar ik zou voor Vasalis gaan. En als je Goethe naast Vasalis legt: allebei in hun eigen scheppingswereld volmaakt.

    BeantwoordenVerwijderen
  24. @David, hier en daar reageer je op iemand anders dan ik (ik heb bijvoorbeeld niets over Andersen gezegd, en ik ben - hoewel ik hun kwaliteiten hoog acht - zeker geen uitgesproken Querido-fan). Verder voel ik een aantal zaken net als jij. Literatuur vergelijken is mijn lust en mijn leven en ook mijn vak. Daar stop ik niet mee. En ja: dat betekent dat je vaak niet vrolijk wordt van veel rotzooi die wordt opgehemeld. Ik heb Nederlands gestudeerd, maar je hoort mij niet zeggen dat de Nederlandse literatuur groots zou zijn. Er zijn een paar grote auteurs, dat wel. Hermans voorop. Maar ik lees de wereldliteratuur en dan is het bij veel Nederlandse auteurtjes wel een beetje lachen geblazen. Inderdaad. Daar heb ik in de recensiepraktijk niet zoveel aan. Ik kan niet elke keer zeggen hoe geweldig De Kleine Kapitein van Paul Biegel is en blijft. Er verschijnt heus een hoop goeds. Alleen valt er - naar mijn smaak - te veel tussen de wal (kinderjury) en het schip (Griffeljury en andere 'deskundigen'-prijzen).

    BeantwoordenVerwijderen
  25. @Pjotr; het ontgaat mij een beetje wat je, in het licht van de door jou gestelde vraag, bedoelt met 'intentie' en 'waardering'.
    Ik krijg een beetje het idee dat je wil zeggen: auteurs willen gewaardeerd worden, dus onwillekeurig wandelen hun boeken in de richting die bij de jury's in de mode is.

    Alles goed en wel, maar dat verklaart nog niet waaróm de twee grote jury's (kinder- en griffel) zulke verschillende wegen zijn ingeslagen.
    Want beide jury's zijn weggelopen van wat ik maar even 'het midden' noem; boeken die én goed én spannend/leesbaar/hoejehetooknoemenwilt zijn. Bovenaan het lijstje van Thiel staan Kuijer, Biegel en Van Leeuwen. Ik kan me niet voorstellen dat een van die drie nu nog een kinderjury zou winnen. Zelfs geen tip.

    Zomaar een gedachte: in de afgelopen decennia hebben computerspelletjes en tv zo verwoestend om zich heen gegrepen dat de bulk van de kinderen domweg niet meer in staat is om een boek te lezen dat niet het literaire equivalent is van een hamburger. Er zijn heus nog wel fanatieke en avontuurlijke lezers, maar de meerderheid bepaalt. Dus de hamburgers worden bekroond.
    In reactie hierop gaat de griffeljury, die zich toch ziet als hoeder van de goede smaak, steeds verder de kant van de nouvelle cuisine op.
    Niks mis met nouvelle cuisine overigens, maar als je alleen die bekroont veronachtzaam je toch een vrij breed smakenpalet.
    (Smakenpalet? Schreef ik daar nou: sma-ken-pa-let? Mijn excuses, mensen! Het is al vrij laat, ik heb een beetje haast ook, en dan ga je al snel de mist in. Ik zweer u: dat soort monsterlijke metaforenmengelmoesjes zal ik in mijn boeken nooit, echt erewoord nooit, gebruiken)

    Overigens, wat waardering en intentie betreft: Ikzelf heb mij er al lang bij neergelegd dat ik nooit een prijs ga winnen.
    Dat maakt voor mij geen enkel verschil. Meer. Vroeger droomde ik er nog wel eens van, maar inmiddels ben ik aan het schrijven zozeer verslaafd geraakt dat ik gewoon schrijf wat er komt, ongeacht de gevolgen.

    @Henk: Ik doelde daar ook een beetje op - dat (de meeste) uitgevers veel te veel uitgeven.
    Gelukkig blijft er één klein dorpje dapper weerstand bieden, nietwaar?

    BeantwoordenVerwijderen
  26. @David; wat die cultuurbezuinigingen betreft: is het u niet opgevallen dat de letteren daarin niet genoemd worden? Het lijkt erop dat het Nederlands Fonds voor de Letteren de dans ontspringt!
    (Waarschijnlijk gaat er so wie so al buitengewoon weinig heen, in vergelijking met dans/theater/beeldende kunst.)

    Alleen de bibliotheken, die sneuvelen links en rechts bij bosjes. Een tragedie - er is geen ander woord voor. Maar dat komt op het conto van de lagere overheden, vrees ik.

    Ik voor mij had liever de bibliotheken overeind gehouden dan het Fonds. Daar hebben de lezers het meest aan ten slotte.

    BeantwoordenVerwijderen
  27. @David: Voor de goede orde, ik bedoelde helemaal niet te zeggen dat goede kinderboeken voor mij gelijkstaan aan Querido-achtige boeken zijn. Misschien lijkt dat zo, maar nee dus. Niet dat ik het allemaal troep vind wat ze daar uitgeven, maar echt kinderboeken vind ik het niet. Ik vind ze vaak nogal artsy-fartsy, zoals de Engelsen dat zo mooi zeggen.

    Overigens vind ik Publieke werken van Thomas Rosenboom een prachtig boek.

    @Thijs: Gelukkig wel! En ja, ik heb me er zo langzamerhand ook bij neergelegd dat ik geen prijzen in de wacht zal slepen. Maar zolang men mij wil uitgeven en blijft lezen, blijf ik schrijven. Ook omdat ik niet anders kan.

    BeantwoordenVerwijderen
  28. @Pjotr Inderdaad! Thijs Goverde las sprookjes van Andersen, maar niet allemaal.
    - Maar, Pjotr, dat een schrijver zou stoppen met schrijven als hij geen erkenning zou krijgen, geen prijzen, of wat dan ook, dat is onzin. Een echte schrijver, een levend voorbeeld kan ik me zo gauw niet voor de geest halen, zal altijd blijven schrijven. Publiceren is iets anders, dat lijkt met alleen maar een noodzaak om aan geld te komen. Maarja, je kunt ook net als Trollope in de ochtenduren schrijven, en daarna, zoals hij deed, naar de posterijen gaan.
    @Thijs Dat wist ik niet! Ik hoorde zeggen dat het fonds der letteren minder subsidies zou gaan uitdelen.
    Ik heb het rapport van de bezuinigingen niet gelezen, dus vandaar.
    @Henk Dit is een vrij land, en u mag, als u daar gelukkig mee bent, Publieke werken een prachtig boek vinden.

    BeantwoordenVerwijderen
  29. Dat vrij denken over de literatuur is eigenlijk een belediging voor alle echte schrijvers. Voorbeeld op Ted v. L's weblog:

    Ted zegt: Ik wacht met smacht.
    Gast op het weblog: dat is poëzie!

    BeantwoordenVerwijderen
  30. @ Pjotr: het valt me op dat je vaak zegt te weten wat er in anderen, kinderen, lezers, schrijvers omgaat en dat vind ik aanmatigend. Spreek namens jezelf.
    Mijn boeken zijn zelden gerecenseerd, worden amper verkocht, worden overhoofd met de grootst mogelijke moeite uitgegeven. Dat is niet motiverend, nee, maar het zal me nooit stoppen om te schrijven. Ik ga ermee door omdat ik zelf wel geloof in de boeken die ik schrijf. Publicatie = bonuspunten. Waardering = nog meer bonuspunten. Maar het schrijven zelf is het enige waar het om draait. Voor mij.
    Dus nee, ik hang mijn pen niet in de wilgen.

    Tim Gladdines

    BeantwoordenVerwijderen
  31. Ik wil niemand ontmoedigen, maar volgens mij zijn er iets te veel mensen die in zichzelf geloven. Half Nederland schrijft, en dat mag half Nederland natuurlijk dóen. Maar waar ik, en velen met mij, misselijk van word, is die belachelijke zelfverering en verontwaardiging van 'kunstenaars' die zich miskent voelen.
    Vandaar die anticultuursfeer tegenwoordig.

    Het verschil tussen werk en hobby, is dat werk maatschappelijk nut heeft, en een hobby dus niet. Kuyper was verontwaardigd in zijn AMG-lezing dat men zijn schrijven als hobby zag. Nou, dat is het ook, want de economie wordt niet veel beter van zijn boeken, en de literatuur, naar ik meen, ook niet echt.

    BeantwoordenVerwijderen
  32. @Tim: misschien ben ik wel bewust aanmatigend, om een discussie te ontlokken? Ik wil graag af en toe even weg bij dat aanmatigende idee uit de jaren zeventig en tachtig dat boeken zichzelf schrijven en dat auteurs een soort kluizenaars zijn die het 'voor zichzelf' doen. Dat is een hoogst naïef standpunt, al lang niet meer modieus maar bij sommige verstokten wel hardnekkig. Maar ben wel met je eens dat mijn 'waarderings'-standpunt doorschiet. Natuurlijk hangt een 'echte' schrijver zijn pen niet aan de wilgen als zijn werk volkomen wordt genegeerd. Zou ik ook niet doen. Toch weet ik zeker dat het gros van de schrijvers zich wel degelijk 'de waarderingsmark' laten beïnvloeden. En over die waarderingsmarkt hebben we het nu. Ik ben juist op zoek naar die auteurs die dat niet of minder doen en nog een zekere authenticiteit weten te handhaven in hun boeken. En ja, daar heb ik een professionele mening over. Word ik nog voor betaald ook. Wat een heerlijk leven!

    @Thijs: prijzen weggedreven van het literaire middenveld, dat is precies wat ik bedoel ja. Ik betreur het dat daardoor juist de auteurs die we me zouden moeten koesteren te weinig aandacht krijgen. Ben het alleen niet eens met jouw hamburger / haute quisine redenering. Wat betreft het eerste: kinderen kunnen die 'middenliteratuur' prima aan, ze horen er alleen nooit over. Wat betreft het tweede: in de jaren negentig kon ik een provocerende Griffel voor Toon Tellegen nog wel waarderen (Tellegen wordt niet gelezen door kinderen maar is onmiskenbaar knap geschreven en een razend interessante en inspirerende 'uitdaging' van de kinderliteratuur), maar wat er de afgelopen tien jaar bekroond is, is helemaal geen haute quisine, dat is wat ik met @David eens ben als ik hem goed begrijp.

    @David wie ben jij eigenlijk verder? Alle andere discussiepartners kan ik plaatsen maar jou even niet. Achternaam ajb!

    BeantwoordenVerwijderen
  33. Aanvulling: thrillerschrijver die zich een vrouwelijk pseudoniem aanmeet en ineens het veelvoudige verkoopt? Wat is dat dan voor iemand? Iemand die van het rechte pad is afgeweken? Geen 'echte' schrijver?

    BeantwoordenVerwijderen
  34. Zucht. Ik laat het allemaal bezinken en ik denk: zucht. Waar maken we ons eigenlijk druk over.

    - schrijvers moeten schrijven wat ze willen
    - tekenaars moeten tekenen wat ze willen
    - kinderen moeten lezen wat ze willen
    - ouders moeten laten lezen wat ze willen
    - jury's moeten bekronen wie ze willen
    - recensenten moeten bespreken wie ze willen
    - en wie de schoen past, moet 'm vooral aantrekken

    Maar potdorie ik zou zo graag willen dat de toch al niet riante hoeveelheid tijd en aandacht die er aan kinderboeken te besteden is niet steeds naar dezelfde boeken zou gaan.

    Zucht!

    BeantwoordenVerwijderen
  35. En niet steeds naar dezelfde schrijvers. Zucht!

    BeantwoordenVerwijderen
  36. Kan het zijn dat er een commentaar van mij is blijven hangen in moderatie? Of heb ik gewoon iets verkeerd (lees: niet) verzonden?

    Nou ja, nu weet ik niet meer wat ik wilde zeggen - afgezien van een reactie op David: dat geen van de mij bekende professionele schrijvers zich bezondigt aan zelfverheerlijking, noch zich erg miskent voelt (oh ja, dat 'miskend' met een d geschreven hoort te worden, dat merkte ik ook nog heel pedant op. Want ik ben best een naar mannetje eigenlijk.)

    Overigens, Pjotr: ik sprak van Nouvelle Quisine, niet van Haute Quisine. De Nouvelle had eind jaren tachtig de kwade roep dat ze vooral bestond uit heel kleine beetjes verfijnd eten, verfijnd gearrangeerd op heel grote borden. Voor heel veel geld.
    Er valt over de Nouvelle Quisine veel goeds te zeggen, maar de vergelijking was niet alleen maar vleiend...

    BeantwoordenVerwijderen
  37. @Pjotr De achternaam: Groenveld (zonder E tussen Groen en veld). U hoeft mij nergens van te kennen, ik ben slechts publiek, en bovendien minderjarig.

    @Thijs Er was geen kritiek op u gericht, ik ken u verder ook niet. En maakte ik een spelfout? Het zal niet meer gebeuren.

    BeantwoordenVerwijderen
  38. Ik zie het, Thijs, inderdaad. Ik misken, jij miskent, en de miskende kunstenaar miskent dat hij miskend is.
    Het is zomervakantie.

    BeantwoordenVerwijderen
  39. @ david; ik zag e.e.a. ook niet als persoonlijke kritiek, mijn opmerking wilde eerder wijzen op het feit dat 'die anticultuursfeer tegenwoordig' gebaseerd is op stupide vooroordelen (excuses voor het pleonasme) aangaande hoe en wat cultuurproducenten zoal zijn en doen.

    (Als ik heel eerlijk moet zijn: nu ik er nog eens over nadenk ken ik wel één of twee 'miskende' zeurpieten onder mijn collegae. Wat niet veel is, gezien het grote aantal collegae (iedereen schrijft ook maar boeken tegenwoordig))

    BeantwoordenVerwijderen
  40. 'iedereen schrijft ook maar boeken tegenwoordig': schrijven moet iedereen maar doen zoveel hij of zij wil, in een dagboek ofzo. Het publiceren van slecht of matig werk is een vorm van ongepaste zelfverering en zonde van alle bomen.

    BeantwoordenVerwijderen
  41. Oh ja, Pjotr: kinderen kunnen de 'middenliteratuur' (dat klinkt een beetje lauwtjes, compromisserig... maar laten we bedenken dat een bergtop ook midden tussen twee dalen ligt. Tussen twee dieptepunten zogezegd.) inderdaad wel aan, maar ze moeten er net iets meer moeite voor doen dan voor de Wakkere Muis. Terwijl ze van tv en computer hapklaar instantvermaak toegediend krijgen. En dat is voor hen toch een beetje de norm geworden.
    Wat ze nodig hebben, zijn bevlogen leerkrachten en ouders die hen met de neus op de alternatieven drukken. Is dat eenmaal gebeurd, dan doen ze het verder heus wel op eigen kracht en eigen leeshonger.

    BeantwoordenVerwijderen
  42. @ David het publiceren van slecht werk hoeft geen zelfverering te zijn. Er zijn heel slechte boeken, die heel goed verkopen. Die worden waarschijnlijk gemaakt uit (onder andere) winstbejag.
    Is dat ook zonde van de bomen? Of is dat juist goed, omdat 'de economie er beter van wordt'?

    BeantwoordenVerwijderen
  43. Tuurlijk is er pulp die goed verkoopt, maar dat is maar een handje vol als je naar alle ramsj kijkt.

    BeantwoordenVerwijderen
  44. @ David Jaha, het is maar een handje vol, maar dat was de vraag niet. Is dat handje vol zelfverheerlijking en zonde van de bomen? Of is het goed, want rendabel? Dát was de vraag.

    Overigens is 'ramsj' bepaald niet hetzelfde als 'meuk'. In de ramsj ben ik al prachtige boeken tegengekomen.

    En nog even over Andersen: Kan een Andersen-liefhebber mij uitleggen wat er zo aardig is aan 'Holger de Deen'? Of 'De geschiedenis van een moeder'? Allebei, op geheel verschillende manieren, geheel verwerpelijke verhalen mijns inziens. Het ene druipt van het nationalisme en het andere is niets meer of minder dan een primitieve theodicee, opgeschreven met de wrede onverschilligheid jegens het aardse verdriet die alleen een gelovige kan opbrengen.

    BeantwoordenVerwijderen
  45. @Thijs: ik had jouw vergelijking met haute / nouvelle quisine ook helemaal niet als positief opgevat. Ik protesteer hier tegen het feit dat in allebei de begrippen wordt gesuggereerd dat de bekritiseerde literaire stroming misschien elitair of kleine hapjes op grote borden is, maar wat je er ook van vind hoe dan ook knap gemaakt door koks die sterren verdienen. En dat je als je die boeken niet leest toch iets mist. En dat kinderen die boeken misschien niet lezen, maar wel zouden moeten leren lezen, omdat ze het Hoogst Haalbare Doel zijn. Dát bestrijd ik.

    @Thijs2: Je hebt gelijk 'middenliteratuur' is een verkeerde term. Ik heb er al tien jaar niets beters voor kunnen bedenken. Ik zou het het liefst gewoon literatuur willen noemen.

    @David: Wat grappig. Ik had op de basisschool een vriend die David Groeneveld heet. Maar die is inmiddels ook veertig of de veertig nabij.

    BeantwoordenVerwijderen
  46. Groenveld dus, hè! Niet GroenEveld. Bijna achttien ben ik, dus nog niet bepaald veertig.

    BeantwoordenVerwijderen
  47. Ik weet het, het is gewoon gek als je de hele tijd aan een bepaalde David zit te denken en jij op één letter na de zelfde achternaam hebt. Maar lees je graag, of zit je je gewoon te vervelen? Je lijkt een aardige literaire bagage te hebben voor iemand die in het huidige onderwijsstelsel (geen) Nederlands heeft gehad.

    BeantwoordenVerwijderen
  48. Ik heb net een dag zomervakantie, en hoewel ik verder niet veel op internet rondzwerf, ben ik zo eens gaan rondneuzen, en kwam op jouw site. Dát is dus verveling, maar iets leukers en nuttigers dan lezen kan ik niet bedenken. Literatuuronderwijs stelt geen zak voor: ik ben in het literatuurboek geen Bordewijk, Boon, Alberts, Biesheuvel, enz, tegengekomen, maar wel wordt uitgebreid stilgestaan bij meneer H.K. Mulisch.
    Maar iemand die van lezen houdt, baant zich wel een weg door de literatuur, met zes (bijna zeven) delen Karel van het Reve die je zo nu en dan een waardevolle tip geeft.

    Hoe kunnen mensen hun tijd verdoen met het lezen van die prullen van Grunberg, terwijl daar Thackeray een een paar centen voor het grijpen ligt? Echt waar: bijna niemand leest meer Thackeray (van o.a. Vanity Fair), mijn lievelingsschrijver. Ik heb nog nooit iemand gesproken die Don Juan van Byron heeft gelezen (die heb ik zelf ook nog lang niet helemaal gelezen, ik ben pas bij het tweede canto, zo gemakkelijk is het niet te lezen).

    BeantwoordenVerwijderen
  49. En daarna dit alles indikken tot drie zinnen in een verhaal.

    BeantwoordenVerwijderen
  50. Ik heb ook Nederlands gestudeerd, weliswaar aan een Vlaamse universiteit en al een tijd geleden. En ik moest gniffelen om 'quisine' en zat maar te wachten tot dat zou rechtgezet worden. Niet dus. Misschien is het omdat Vlamingen ook Frans kennen dat ze weten dat het 'cuisine' is...

    BeantwoordenVerwijderen
  51. Hahaha wat suf! Maar dat komt omdat de Nederlandse jeugdliteraire haute / nouvelle cuisine (de metafoor dan hè) vrijwel volledig toe te rekenen is aan uitgeverij Cuerido. Dank voor je reactie, Anoniem. Overigens vrees ik voor je literaire scholing als je je universiteit als een cursus spelling hebt ervaren.

    @David, ja... literair onderwijs. Dat is een groot probleem. Als je tenminste denkt dat literatuur een onderwerp is waar het onderwijs zich mee bezig moet houden.

    BeantwoordenVerwijderen
  52. @anoniem: Inderdaad, ik heb het ook fout gedaan, oh wat erg! Maarrr: gelukkig introduceerde ik de metafoor wel correct, met een c (van correct).

    BeantwoordenVerwijderen